५२ हजार कोटींची महाचोरी ! जगातील सर्वात मोठ्या ‘बायनान्स’ क्रिप्टो बाजारावर सायबर हल्ला; गुंतवणूकदारांमध्ये मोठी खळबळ
आंतरराष्ट्रीय : एन वाय नवा भारत डिजिटल न्यूज नेटवर्क
५२ हजार कोटींची महाचोरी ! जगातील सर्वात मोठ्या ‘बायनान्स’ क्रिप्टो बाजारावर सायबर हल्ला; गुंतवणूकदारांमध्ये मोठी खळबळ
वृत्तसंस्था : वॉशिंग्टन
इंटरनेट आणि मोबाईलच्या माध्यमातून चालणाऱ्या पैशांच्या (क्रिप्टोकरन्सी) डिजिटल जगतामध्ये एका मोठ्या आणि ऐतिहासिक घटनेने खळबळ उडाली आहे. जगातील सर्वात मोठे चलन साठवून ठेवणारे आणि व्यवहार चालवणारे ‘बायनान्स’ (Binance) हे ऑनलाईन मार्केट हॅकर्सच्या हल्ल्यात उद्ध्वस्त झाल्यासारखी परिस्थिती निर्माण झाली आहे. या महाहल्ल्यामध्ये तब्बल ६.३ अब्ज डॉलर म्हणजेच सुमारे ५२ हजार ५०० कोटी रुपयांची प्रचंड रोकड चोरट्यांनी पळवली आहे. आजवरच्या जागतिक इतिहासातील ही सर्वात मोठी ऑनलाईन चोरी मानली जात आहे. या धक्कादायक घटनेमुळे खेडोपाडी मोबाईलवर डिजिटल चलनाची माहिती ठेवणारे आणि या बाजारात गुंतवणूक करणारे सामान्य नागरिकही चिंतेत पडले आहेत.
नेमकी ही घटना कशी घडली?
सुरुवातीला या हॅकर्सनी एका कंपनीतील संगणक अभियंत्याचा (इंजिनिअर) लॅपटॉप हॅक करून या डिजिटल सिस्टीममध्ये प्रवेश मिळवल्याची माहिती समोर आली होती. मात्र, तांत्रिक तपास पुढे सरकल्यानांतर हा हल्ला केवळ एका लॅपटॉपपुरता मर्यादित नसून अत्यंत व्यापक आणि खतरनाक असल्याचे स्पष्ट झाले. चोरट्यांनी अतिशय आधुनिक तंत्रज्ञानाचा आणि कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (AI) वापर करून अवघ्या वीस मिनिटांपेक्षा कमी वेळेत वेगवेगळ्या डिजिटल नेटवर्कमधून हा महाडल्ला मारला. या चोरांनी सिस्टीममधील सर्व सुरक्षा कवच तोडून स्वतःच्या फायद्यासाठी एकाच वेळी पैसे इतरत्र फिरवण्यास सुरुवात केली. विशेष म्हणजे, या चोरांनी चोरीचा माल लपवण्यासाठी आणि तो सुरक्षा यंत्रणांच्या हाती लागू नये म्हणून अत्यंत नवीन आणि गुंतागुंतीचे मार्ग अवलंबले होते, असे ब्लॉकचेन तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे.
या महाचोरीमागे कोणाचा हात आहे?
या महाचोरीमागे उत्तर कोरियाच्या सरकारचा थेट पाठिंबा असलेले ‘लॅझारस ग्रुप’ आणि ‘ट्रेडरट्रेनर’ नावाचे अत्यंत हुशार आणि खतरनाक हॅकर्स असण्याची दाट शक्यता वर्तवली जात आहे. जगातील मोठ्या ब्लॉकचेन तपास आणि विश्लेषक कंपन्या असलेल्या ‘टीआरएम लॅब्स’ (TRM Labs) आणि ‘चेनॅलिसिस’ (Chainalysis) यांनी यावर शिक्कामोर्तब केले आहे. उत्तर कोरियाचे प्रमुख किम जोंग उन यांचे सरकार देशाचा कारभार आणि खर्च चालवण्यासाठी अशाच प्रकारे सायबर गुन्ह्यांचा आणि ऑनलाईन चोऱ्यांचा आधार घेत असल्याचा आरोप जगभरातील सुरक्षा यंत्रणा नेहमीच करत असतात. याआधीही २०२५ मध्ये ‘बायबिट’ एक्सचेंजवर झालेला दीड अब्ज डॉलरचा हॅकिंग हल्ला असो किंवा २०२२ मधील ६२० दशलक्ष डॉलर्सची चोरी असो, या सर्व प्रकरणांमध्ये उत्तर कोरियाच्या याच हॅकर्सचे नाव पुढे आले होते. एका देशाचे सरकारच अशा बेकायदेशीर गोष्टींना पाठीशी घालत असल्यामुळे या घटनेला आंतरराष्ट्रीय राजकारणातही मोठे महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
सामान्य गुंतवणूकदारांचे पैसे बुडाले का?
ही मोठी बातमी वाचून ज्या सामान्य आणि लहान गुंतवणूकदारांनी यात आपले कष्टाचे पैसे गुंतवले आहेत, त्यांच्या मनात साहजिकच भीती निर्माण झाली आहे. मात्र, या गंभीर परिस्थितीवर बायनान्स कंपनीने तातडीने पावले उचलत मोठी कारवाई केली आहे. कंपनीचे सह-मुख्य कार्यकारी अधिकारी रिचर्ड टेंग यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, आंतरराष्ट्रीय सुरक्षा यंत्रणांच्या आणि इतर क्रिप्टो कंपन्यांच्या मदतीने चोरीला गेलेल्या एकूण रकमेपैकी सुमारे ८० टक्के संपत्ती ऑन-चेन प्रक्रियेद्वारे तातडीने गोठवण्यात (ब्लॉक करून ठेवण्यात) यश आले आहे. त्यामुळे चोरांना हा गोठवलेला पैसा अजिबात वापरता येणार नाही.
तसेच, ग्राहकांच्या पैशांच्या सुरक्षिततेबद्दल बोलताना कंपनीने स्पष्ट केले आहे की, घाबरण्याचे कोणतेही कारण नाही. ग्राहकांचे सर्व पैसे पूर्णपणे सुरक्षित असून कोणाचेही नुकसान होऊ दिले जाणार नाही, अशी ठाम ग्वाही कंपनीने दिली आहे. ग्राहकांचे काही नुकसान झाल्यास ते कंपनीच्या स्वतःच्या राखीव निधीतून (SAFU) पूर्णपणे भरून दिले जाईल, असे जाहीर करण्यात आले आहे. सुरक्षेच्या दृष्टीने सध्या या मार्केटमधील पैशांची देवाणघेवाण आणि विथड्रॉवल सेवा तात्पुरती थांबवण्यात आली असून संपूर्ण यंत्रणा पूर्ववत करण्याचे आणि सुरक्षित करण्याचे काम युद्धपातळीवर सुरू आहे. या मोठ्या आणि हादरा देणाऱ्या घटनेमुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात बिटकॉइनसह इतर प्रमुख डिजिटल चलनांच्या किमतींमध्ये मोठी घसरण झाल्याचे पाहायला मिळाले आहे.
