ऊस दराची कोंडी कायम; विश्रामगृहावरील बैठक निष्फळ, उपसाबंदीमुळे नदीकाठचा बळीराजा हवालदिल
ऊस दराची कोंडी कायम; विश्रामगृहावरील बैठक निष्फळ, उपसाबंदीमुळे नदीकाठचा बळीराजा हवालदिल
कोल्हापूर : एन वाय नवा भारत डिजिटल न्यूज नेटवर्क
पश्चिम महाराष्ट्रातील आगामी गळीत हंगामाच्या पार्श्वभूमीवर ऊस दराचा तिढा सोडवण्यासाठी कोल्हापुरातील शासकीय विश्रामगृहावर झालेली महत्त्वाची बैठक निष्फळ ठरली आहे. जिल्ह्याचे पालकमंत्री, साखर कारखानदारांचे प्रतिनिधी आणि स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेचे संस्थापक माजी खासदार राजू शेट्टी यांच्यात झालेल्या या दीर्घ चर्चेत कोणताही अंतिम तोडगा निघू शकला नाही. त्यामुळे हंगामाच्या तोंडावर ऊस दराची कोंडी कायम असून, शेतकरी संघटनेने आंदोलन तीव्र करण्याचा निर्धार व्यक्त केला आहे. त्यातच प्रशासनाने लागू केलेली पाणी उपसाबंदी आणि कोरडी पडलेली नदीपात्रे यामुळे शेतकरी दुहेरी संकटात सापडला आहे.
बैठकीत जिल्ह्यातील साखर कारखानदारांच्या वतीने पालकमंत्री, शरद सहकारी साखर कारखान्याचे अध्यक्ष राजेंद्र पाटील-यड्रावकर तसेच माजी खासदार संजय मंडलिक यांनी बाजू मांडली. स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेच्या वतीने राजू शेट्टी यांनी साखरेचे आर्थिक गणित, खुल्या बाजारातील विक्री दर आणि उपपदार्थांमधून मिळणारा नफा यांचा सविस्तर ताळेबंद समोर ठेवला. केंद्र सरकारने साखरेचे किमान विक्री मूल्य (एमएसपी) प्रति किलो ५० रुपये करण्याबाबत अनुकूल भूमिका घेतली पाहिजे, असा सूर बैठकीत उमटला.
मागील वर्षाच्या तुलनेत यंदा रासायनिक खते, मजुरी, मशागत आणि वाहतुकीचा खर्च मोठ्या प्रमाणावर वाढला आहे. दुसरीकडे हवामानातील बदलांमुळे ऊसाची सरासरी रिकव्हरी आणि टनेज घटले आहे. अशा स्थितीत कारखानदारांनी शेतकऱ्यांच्या पदरात घसघशीत पहिली उचल टाकलीच पाहिजे, अशी ठाम भूमिका राजू शेट्टी यांनी घेतली. कारखानदार प्रतिनिधींनी मात्र एकरकमी रकमेवर स्पष्ट आकडा जाहीर न केल्याने चर्चेची गाडी अडकली.
दरम्यान, महाराष्ट्र आणि कर्नाटक सीमाभागातही या आंदोलनाचे पडसाद उमटत आहेत. कर्नाटकात शेतकरी, साखर कारखानदार आणि शासन यांच्यात येत्या २६ तारखेला बेळगाव येथे महत्त्वाची बैठक होणार आहे. त्या बैठकीत कर्नाटक सरकार काय भूमिका घेते, यावर सीमाभागातील दरांचे भवितव्य ठरणार असल्याने महाराष्ट्रातील कारखानदारही त्या निर्णयाची वाट पाहत असल्याचे चित्र आहे.
ऊस दराचा तिढा सुरू असतानाच दुसरीकडे प्रशासनाने साखर हंगाम वेळेत सुरू करण्याच्या दृष्टीने कोल्हापूर आणि सांगली जिल्ह्यातील शेती पंपांना उपसाबंदी लागू केली आहे. धरणांमधून नदीपात्रात पाणी सोडणे बंद केल्याने पंचगंगा, वारणा आणि कृष्णा नद्यांची पात्रे कोरडी पडू लागली आहेत. यावर राजू शेट्टी यांनी तीव्र संताप व्यक्त करत, पाणी अडवून ऊस वाळवणे आणि शेतकऱ्यांना नाईलाजाने कारखान्यांच्या दारात उभे करणे ही सरकारची दडपशाही असल्याचा आरोप केला. येत्या चार दिवसांत नद्यांमध्ये पाणी न सोडल्यास थेट धरणावर धडक मारण्याचा इशाराही त्यांनी दिला.
एकंदरीत, दराचा प्रश्न न सुटल्याने आणि उभी पिके पाण्याअभावी संकटात सापडल्याने ऊस पट्ट्यातील वातावरण चांगलेच तापले आहे. स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेने २५ ऑक्टोबर रोजी जिल्ह्यात व्यापक मोटारसायकल रॅली काढून शक्तिप्रदर्शन करण्याचा निर्णय घेतला असून, आगामी काळात हे आंदोलन अधिक उग्र वळण घेण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.
